Türkiye, COP31'de İklim Dirençli Sağlık Sistemleri İçin Küresel İşbirliğini Güçlendiriyor

COP31 Öncesi Türkiye'nin Sağlık Gündeminden Öne Çıkanlar

• Türkiye, 9-20 Kasım 2026 tarihlerinde Antalya'da ev sahipliği yapacağı Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında, iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki etkileriyle mücadeleyi ve sağlık sistemlerinin dayanıklılığını artırmayı hedefliyor.
• Konferansın 9 Kasım'daki "Sağlık Günü"nde, iklim kaynaklı sağlık risklerine karşı hazırlık ve uyum kapasitesinin güçlendirilmesi ele alınacak; ayrıca "Antalya Dayanıklı Sağlık Sistemleri Girişimi (AIR)" başlatılacak.
• Sağlık Bakanlığı yetkilileri, Türkiye'nin son 20 yılda sağlık alanında edindiği tecrübeleri küresel ölçekte paylaşarak iklime duyarlı sağlık sistemlerinin geliştirilmesine katkı sunmayı ve diğer ülkelerin iyi uygulamalarını örnek almayı amaçladığını belirtti.

Türkiye, 9-20 Kasım 2026 tarihleri arasında Antalya'da ev sahipliği yapacağı Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi'nin (UNFCCC) 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında, iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki etkileriyle mücadele ve sağlık sistemlerinin iklim risklerine karşı dayanıklılığının artırılmasına yönelik küresel işbirliğini güçlendirmeyi hedefliyor.

COP31'de Sağlık Gündemi ve Antalya Girişimi

Türkiye'nin ev sahipliğinde düzenlenecek COP31'in önemli bir parçası olarak, 9 Kasım 2026 tarihinde "Sağlık Günü" etkinlikleri gerçekleştirilecek. Bu özel gün, COP31 Eylem Gündemi'nde "Dinamik ve Dayanıklı Sağlık Sistemleri" başlığı altında 10. Eylem Gündemi önceliği olarak yer alacak. Sağlık Günü'nde, iklim değişikliğinin yol açtığı sıcaklık artışları, aşırı hava olayları, hava kirliliği, su ve gıda güvenliği sorunları ile bulaşıcı ve bulaşıcı olmayan hastalıkların toplum sağlığı üzerindeki risklerine dikkat çekilecek. Ayrıca, sağlık sistemlerinin iklim kaynaklı risklere karşı hazırlık, müdahale ve uyum kapasitesinin güçlendirilmesine yönelik politikalar öne çıkarılacak.

Türkiye, COP31'in "Uygulama COP'u" vizyonu doğrultusunda "Antalya Dayanıklı Sağlık Sistemleri Girişimi (AIR)"ni de hayata geçirecek. Bu girişimle, bilimsel kanıtların, uluslararası deneyimlerin ve iyi uygulamaların somut politikalara ve ölçülebilir eylemlere dönüştürülmesi, başarılı uygulamaların farklı ülkelere aktarılması ve sağlık sistemlerinin iklim risklerine karşı dayanıklılığının artırılması amaçlanıyor.

Küresel İşbirliği Vurgusu

Sağlık Bakanlığı Avrupa Birliği ve Dış İlişkiler Genel Müdürü Aziz Alper Biten, bugün Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de düzenlenen UNFCCC Dördüncü İklim Haftası etkinliğinde yaptığı değerlendirmelerde, Türkiye'nin COP31 sağlık gündemine ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Biten, Türkiye'nin ilk kez sağlığı COP gündemine aldığını ve bu alanda önemli bir gündem oluşturacaklarını ifade etti. Sağlık Günü'nde ortaya konulacak çalışmaların yanı sıra AIR'i hayata geçireceklerini belirten Biten, bu platformun ülkelerin sağlık alanındaki deneyimlerini ve iyi uygulamalarını birbirleriyle paylaşabileceği uluslararası bir yapı olacağını vurguladı.

Biten, "Amacımız tüm dünyaya, diğer sağlık bakanlarına sağlık alanında yaptığımız iyi uygulama örneklerini anlatmak. Böylelikle tecrübe yaşamış bir ülkenin diğer ülkeye kendi tecrübeleriyle daha hızlı yardımcı olmasını sağlamak" dedi. AIR'ın yalnızca Türkiye'nin yer aldığı bir yapı olmayacağını, diğer ülkelerin de girişime katılarak birbirlerine destek vereceğini dile getiren Biten, Türkiye'nin öncülüğünde tüm ülkelerin bu girişimin içerisinde birbirlerine destek vereceğini aktardı. Biten, "Her yıl yapılacak diğer COP toplantılarında da AIR platformuyla toplantılara katılacak, girişimin ortaya koyduğu çıktıları ve sağlık alanındaki iyi uygulamaları paylaşacağız" ifadelerini kullandı.

Türkiye'nin Sağlık Alanındaki Tecrübeleri

Aziz Alper Biten, Türkiye'nin son 20 yılda sağlık alanında önemli gelişmeler kaydettiğini ve bu süreçte edinilen deneyimlerin çevre ve iklime duyarlı sağlık sistemlerinin geliştirilmesine katkı sağlayabileceğini belirtti. "Son 20 yılda Türkiye olarak sağlıkta inanılmaz gelişmeler yaşadık. Bu gelişmelerde çevreye ve iklime duyarlı olan sağlık sistemlerini, yaşadığımız tecrübelerle dünyaya anlatacağız. Aynı zamanda dünyadaki iyi uygulama örneklerini de Türkiye'ye rol model olarak almayı hedefliyoruz" şeklinde konuştu. Bakanlık, COP31 Başkanlığı döneminde sağlığı iklim eyleminin merkezine alan, dayanıklı ve uygulanabilir sağlık politikalarının geliştirilmesi amacıyla uluslararası işbirliğini güçlendirmeyi sürdürecek.

Küresel İklim Değişikliği ve Sağlık İlişkisinin Derinleşen Boyutları

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) kapsamında düzenlenen Taraflar Konferansları (COP), küresel iklim değişikliğiyle mücadelede uluslararası işbirliğinin temelini oluşturmaktadır. Bu konferanslar, sera gazı emisyonlarının azaltılması, iklim değişikliğine uyum sağlanması ve finansman mekanizmalarının oluşturulması gibi kritik konuları ele alır. Son yıllarda, iklim değişikliğinin insan sağlığı üzerindeki doğrudan ve dolaylı etkileri giderek daha fazla bilimsel kanıtla desteklenmekte ve uluslararası gündemde önemli bir yer tutmaktadır. Aşırı sıcaklıklar, hava kirliliği, su kaynaklarının azalması, gıda güvensizliği ve vektör kaynaklı hastalıkların yayılımı gibi faktörler, küresel halk sağlığı için ciddi tehditler oluşturmaktadır. Bu bağlamda, sağlık sistemlerinin iklim değişikliğinin getirdiği yeni ve artan risklere karşı dayanıklılığının artırılması, ulusal ve uluslararası düzeyde öncelikli bir hedef haline gelmiştir.

İklim Değişikliğinin Sağlık Sistemleri Üzerindeki Potansiyel Etkileri ve Türkiye'nin Rolü

İklim değişikliğinin sağlık üzerindeki etkileri, sadece bireysel hastalık risklerini artırmakla kalmayıp, aynı zamanda sağlık altyapılarını, hizmet sunumunu ve sağlık çalışanlarının kapasitesini de zorlamaktadır. Aşırı hava olayları hastanelerin fiziksel hasar görmesine, enerji kesintilerine ve ulaşım aksaklıklarına yol açabilirken, bulaşıcı hastalıkların yayılımı sağlık sistemleri üzerinde ek yükler oluşturmaktadır. Türkiye'nin COP31'de "Antalya Dayanıklı Sağlık Sistemleri Girişimi (AIR)"ni başlatması, bu çok boyutlu tehdide karşı proaktif bir yaklaşım sergilemektedir. Bu girişim, sadece ulusal düzeyde değil, küresel ölçekte bilgi ve deneyim paylaşımını teşvik ederek, özellikle gelişmekte olan ülkelerin iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki etkilerine karşı daha hazırlıklı olmalarına katkı sağlayabilir. Türkiye'nin sağlık alanındaki son 20 yıllık tecrübesi, özellikle afet yönetimi ve sağlık hizmetlerine erişim konularında edinilen bilgi birikimi, bu küresel çabalara önemli bir değer katma potansiyeli taşımaktadır. Bu tür uluslararası işbirlikleri, iklim değişikliğinin sağlık üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmada ve daha dirençli toplumlar inşa etmede kritik bir rol oynamaktadır.

Türkiye'nin COP31'de sağlık sistemlerinin iklim değişikliğine karşı dayanıklılığını artırma hedefi ve Antalya Dayanıklı Sağlık Sistemleri Girişimi, küresel iklim eylemi içinde sağlığın merkezi bir konuma taşınması açısından stratejik bir adımdır. Bu girişim, uluslararası işbirliğini teşvik ederek, iklim krizinin sağlık üzerindeki yıkıcı etkilerini hafifletme potansiyeline sahiptir ve Türkiye'nin bu alandaki liderliğini pekiştirmektedir.

❓ Sıkça Sorulan Sorular