Türk edebiyatının kült romanı "Kürk Mantolu Madonna", tiyatro, drama ve dansı birleştiren özgün bir sahne uyarlamasıyla Samsun Kültür Yolu Festivali kapsamında sanatseverlerle buluşuyor. Rejisör Cenk Bıyık liderliğindeki 100'ü aşkın sanatçı ve teknik ekibin üç aylık yoğun çalışması sonucunda hazırlanan eser, romanın ruhuna sadık kalarak Sabahattin Ali'yi de sahneye taşıyor. Eserin dünya prömiyeri, 21 Haziran Cumartesi akşamı Atatürk Kültür Merkezi Aydın Gün Sahnesi'nde gerçekleşecek ve ardından 22 Haziran'da tekrar sahnelenecek.
Samsun, 20 Haziran 2026 – Türk edebiyatının ölümsüz eserlerinden Sabahattin Ali'nin “Kürk Mantolu Madonna” romanı, tiyatro, drama ve dansı harmanlayan iki perdelik bir sahne uyarlamasıyla Samsun Kültür Yolu Festivali kapsamında Samsun Devlet Opera ve Balesi (SAMDOB) tarafından sahneye taşınıyor. Eserin dünya prömiyeri, 21 Haziran Cumartesi akşamı Atatürk Kültür Merkezi Aydın Gün Sahnesi'nde saat 20.00'de yapılacak ve 22 Haziran Pazar günü tekrar sahnelenecek.
Sahneye Taşınan Edebiyat Klasiği
Rejisörlüğünü Cenk Bıyık'ın üstlendiği, bestesi Kıvanç Fındıklı'ya ait olan ve sahne uyarlaması ile librettosu Ayşe Ceylan imzasını taşıyan “Kürk Mantolu Madonna”nın orkestra şefliğini Kutay Maktay yapıyor. Başkemancılığını Canan Ünal'ın üstlendiği eserin koreografisi Arkın Zirek ve Can Tunalı'ya, dekor tasarımı Orhan Açıkgöz'e, kostüm tasarımı Gülnur Çağlayan Tuluk'a, dijital tasarımı Aisha Hajiyeva'ya, ışık tasarımı Oğuz Murat Yılmaz'a ve video projeksiyon tasarımı ise Murat Turgut'a ait.
Sahneye aktarılan eserde, Raif Efendi'nin Berlin'de Maria Puder ile yaşadığı derin aşk hikayesi üzerinden yalnızlık, geç kalmışlık ve aşk temaları işleniyor. Romanın anlatıcısı Rasim'in aktardığı defter ve sahnede bir tanık olarak konumlandırılan yazar Sabahattin Ali aracılığıyla hikaye seyirciye ulaştırılıyor. Son provaları tamamlanan eser, Samsun Kültür Yolu Festivali'nin önemli etkinliklerinden biri olarak öne çıkıyor.
Yönetmen ve Yazarın Bakış Açısı
Rejisör Cenk Bıyık, eserin hazırlık sürecinde 100'ü aşkın sanatçı, orkestra ve teknik ekibin görev aldığını ve üç ay boyunca titizlikle çalıştıklarını belirtti. Bıyık, romanın son yıllarda Almanya, İngiltere ve ABD başta olmak üzere birçok ülkede yeniden ilgi gördüğünü ve çok satanlar listelerinde yer aldığını vurguladı. Sahne uyarlamasının romana son derece sadık kaldığını ve güncel bir metin sunduğunu ifade eden Bıyık, “İşin içine Sabahattin Ali'yi de dahil ettik. Aslında sadece onun yazdığı romanı değil, romanın içindeki Sabahattin Ali'yi de görüyoruz. O da sahnede bu hikayeye tanıklık ediyor.” dedi. Bıyık, eserin Samsun Kültür Yolu Festivali'nin açılışına yakışır bir yapım olduğunu ekledi.
Sahne uyarlaması ve librettonun yazarı Ayşe Ceylan ise, romanı sahneye uyarlarken Sabahattin Ali'nin eserdeki derinlikli bakış açısını bozmak istemediğini dile getirdi. Ceylan, “Romana sadık kalmak istedim. Olaya daha katmanlı yaklaşarak, ilk kez belki de bir eserin librettosu, müzikleri, rejisi ve koreografisi iç içe geçmiş bir yapı olarak sahneye koyuyoruz.” ifadelerini kullandı. Ceylan, Raif Efendi'nin Almanya'ya gidişi, Maria Puder ile tanışması ve Türkiye'ye dönüş sürecinin işlendiğini, Sabahattin Ali'nin ise hikayede hem dış göz hem de yazar olarak konumlandırıldığını aktardı. Ceylan, romanı hiç okumayan birinin eseri izlediğinde hızlandırılmış bir “Kürk Mantolu Madonna” deneyimi yaşamasını ve romanı okumaya teşvik olmasını, romanı bilenlerin ise hayal kırıklığı yaşamadan ayrılmasını hedeflediklerini belirtti.
Müzik ve Koreografiyle Yeni Bir Yorum
Besteci Kıvanç Fındıklı, Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürü ve Genel Sanat Yönetmeni Vekili Barış Salcan ile yapılan toplantılarda eserin gündeme geldiğini ve bestesini yapmasının kendisini mutlu ettiğini söyledi. Fındıklı, sanatseverlerin ruha hitap edecek dans, müzik, tiyatro ve dramanın iç içe geçtiği bir eserle karşılaşacaklarını ifade etti. Eserde 20'nin üzerinde müzik bulunduğunu ve özellikle final bölümünün kendisi için ayrı bir yere sahip olduğunu, yakın zamanda annesini kaybetmesi nedeniyle bu bölümün özel bir karşılık bulduğunu dile getirdi.
Koreograflardan Arkın Zirek ise, eserde 15 kişilik bale ekibinin yer aldığını ve dansçıların sadece belirli bölümlerde icra yapan bir ekip olarak değil, eserin anlatısını destekleyen canlı tablolar şeklinde sahnede bulunduğunu belirtti. Zirek, dijital görsellerden de yararlandıklarını, sahne önündeki hayalet perde üzerinde dijital tablolarla belli dönemleri canlandırdıklarını ve bunun eserin uluslararası sahnelerde taşınabilirliğini artırdığını ekledi. Ayrıca LED ekranda Sabahattin Ali'nin iç dünyasının yansıtıldığını da sözlerine ekledi.
Sabahattin Ali'nin Ölümsüz Eseri “Kürk Mantolu Madonna”
Sabahattin Ali'nin 1943 yılında yayımlanan “Kürk Mantolu Madonna” romanı, Türk edebiyatının en önemli ve en çok okunan eserlerinden biri olarak kabul edilir. İlk olarak 1940-1941 yıllarında Hakikat Gazetesi'nde “Büyük Hikaye” başlığı altında tefrika edilen roman, dokunaklı bir aşk hikayesi etrafında aşk, yalnızlık ve yabancılaşma gibi evrensel temaları derinlemesine işler. Yazarın ikinci askerlik görevi sırasında, zorlu koşullarda kaleme aldığı bu psikolojik anlatı, Raif Efendi'nin Almanya'da Maria Puder ile yaşadığı tutkulu ancak hüzünlü aşkını ve ardından Türkiye'ye dönüşüyle yaşadığı içsel çatışmaları ele alır. Roman, yayımlandığı günden bu yana bir milyondan fazla satış yaparak popülerliğini korumuş ve edebiyat çevrelerinde sayısız incelemeye konu olmuştur. Eserin bu denli ilgi görmesinin nedenleri arasında, okuyucunun Raif Efendi'nin iç dünyasındaki samimiyet, duruluk ve bilgelikle bağ kurması gösterilir.
Kültürel Mirasın Sahne Sanatlarına Etkisi
“Kürk Mantolu Madonna” gibi edebi klasikleri sahne sanatlarına taşımak, kültürel mirasın yeni nesillere aktarılması ve farklı sanat disiplinleriyle yorumlanması açısından büyük önem taşımaktadır. Samsun Kültür Yolu Festivali gibi geniş kapsamlı etkinlikler, bu tür adaptasyonlara ev sahipliği yaparak hem yerel hem de ulusal düzeyde sanatsal üretimi teşvik eder. Eserin tiyatro, drama ve dansı bir araya getiren yenilikçi sahne dili, romanın derinlikli psikolojik katmanlarını görsel ve işitsel bir deneyimle zenginleştirerek seyirciye farklı bir bakış açısı sunar. Bu tür adaptasyonlar, edebiyatın gücünü sahne sanatlarının dinamizmiyle birleştirerek, klasik eserlerin güncel yorumlarla yeniden keşfedilmesine olanak tanır ve geniş kitlelerin sanatla buluşmasına katkıda bulunur.
Anlık Nokta Editoryal Değerlendirmesi:“Kürk Mantolu Madonna”nın sahneye taşınması, Türk edebiyatının zenginliğini ve evrensel temalarını çağdaş sahne sanatları aracılığıyla yeniden yorumlama çabasının değerli bir örneğidir. Bu tür prodüksiyonlar, kültürel mirasımızın canlılığını koruması ve geniş kitlelere ulaşması açısından kritik bir rol oynamaktadır.
“Kürk Mantolu Madonna” sahne uyarlamasının dünya prömiyeri ne zaman ve nerede gerçekleşecek?
Eserin dünya prömiyeri, 21 Haziran Cumartesi akşamı saat 20.00'de Samsun Atatürk Kültür Merkezi Aydın Gün Sahnesi'nde Samsun Kültür Yolu Festivali kapsamında gerçekleşecek.
Sahne uyarlamasında romanın orijinaline sadık kalındı mı?
Rejisör Cenk Bıyık ve libretto yazarı Ayşe Ceylan, romanın ruhuna ve Sabahattin Ali'nin derinlikli bakış açısına sadık kalındığını, hatta yazarın kendisinin de sahnede bir tanık olarak yer aldığını belirtmişlerdir.
“Kürk Mantolu Madonna” romanı Türk edebiyatı için neden bu kadar önemli?
Sabahattin Ali'nin 1943 yılında yayımlanan “Kürk Mantolu Madonna” romanı, aşk, yalnızlık ve yabancılaşma gibi evrensel temaları işleyiş biçimi, derin psikolojik tahlilleri ve sade diliyle Türk edebiyatının en önemli ve en çok okunan eserlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
Samsun Kültür Yolu Festivali'nin genel tarihleri nelerdir?
Samsun Kültür Yolu Festivali, 20-28 Haziran 2026 tarihleri arasında düzenlenmektedir ve “Kürk Mantolu Madonna” oyunu da festivalin önemli etkinliklerinden biridir.
