Afganistan'da kız çocuklarının eğitiminin yasaklandığı bir ülkede evlenmeye zorlanan 19 yaşındaki Alia, ailesinin dayattığı evlilikten kaçmak için başkent Kabil'e sığındı. Alia, günlerdir süren ve erkek refakatçi olmadan uzun mesafe seyahatinin Taliban denetçileri tarafından fark edilme riski taşıdığı tehlikeli bir yolculuğun ardından, ailesine arkadaşlarıyla buluşacağı bahanesiyle geldiği Kabil'de, zorla evlendirilmekten kurtulmayı hedefliyor.
Kızların Eğitimine Kısıtlamalar Devam Ediyor
Taliban'ın kız çocuklarının ilkokul sonrası eğitimini yaklaşık beş yıldır engellemesi nedeniyle, Alia gibi genç kızlar için eğitim seçenekleri oldukça sınırlı. Kabil'de özel olarak sunulan ve yalnızca maddi durumu elverişli olanların katılabildiği İngilizce dil kursları veya dini eğitim veren medreseler, kızların akademik gelişimleri için yetersiz kalıyor. Bu durum, milyonlarca Afgan kızı için kariyer yollarını kapatarak, onları tek seçenek olarak evliliğe yönlendiriyor.
Alia'nın ailesi, kızlarının eğitim isteğini desteklese de, Afganistan'ın mevcut ekonomik koşulları ve Taliban yönetiminin getirdiği kısıtlamalar nedeniyle, kızlarının geleceği için evliliğin daha uygun bir seçenek olduğunu düşünüyor. Alia'nın babası, daha önce pilot olma hayalini desteklerken, şimdi kızının okuyamayacağı, üniversiteye gidemeyeceği ve çalışamayacağı için evlenmesini en iyi yol olarak görüyor. Alia ise, ailesinin baskısıyla evlenmek zorunda kalmaktan ve hayallerinden vazgeçmekten korkuyor.
Evlilik Baskısı ve Gerçekleşmeyen Hayaller
Kabil'in batısında yaşayan Shama'nın hikayesi de benzer bir tabloyu çiziyor. Taliban yönetimi öncesinde okulunu neredeyse bitirecek ve doktor olma hayalini gerçekleştirecekken, dört yıl önce 18 yaşında annesinin zoruyla evlendirilmiş. Shama, artık bir bebek ve bir çocuk annesi olarak, eğitim ve kariyer hayallerinin gerçekleşmediğini belirtiyor. Annesi Kamila, kocasının ölümünden sonra kızlarını okutmak için temizlikçi olarak çalışmış olmasına rağmen, kızının evlenmemesi durumunda Taliban tarafından sorgulanmaktan ve zorluklarla karşılaşmaktan korktuğu için bu kararı aldığını ifade ediyor. Kamila, okuma yazma bilmediği için kendisinin kör gibi olduğunu, ancak kızlarının eğitimli ve topluma faydalı bireyler olmasını istediğini dile getiriyor.
Birleşmiş Milletler'in raporlarına göre, Taliban'ın eğitim yasağı devam ederse, 2030 yılına kadar iki milyondan fazla kız çocuğu, zaten düşük olan kadın okuryazarlığı oranına sahip bir ülkede ilkokul sonrası eğitimden mahrum kalacak. Bu durum, kadınların bağımsızlıklarını kazanmalarını ve kendi ayakları üzerinde durmalarını engelleyerek, gelecek nesillerin potansiyelini sınırlıyor.
Uzman Analizi:Afganistan'daki kız çocuklarının eğitim hakkının engellenmesi ve bunun sonucunda zorla evlilik baskısının artması, ülkenin sosyal ve ekonomik geleceği açısından derin endişeler yaratmaktadır. Bu durum, sadece bireysel hayalleri söndürmekle kalmayıp, aynı zamanda ülkenin kalkınma potansiyelini de olumsuz etkilemektedir. Kadınların eğitimli ve üretken bireyler olarak topluma katılımının engellenmesi, uzun vadede istikrarsızlığı ve yoksulluğu derinleştirecektir.