Yapay zeka (AI) çipleri alanında önde gelen şirketlerden Cerebras Systems, geçtiğimiz Perşembe günü gerçekleştirdiği halka arzla 60 milyar dolarlık bir değere ulaşarak büyük bir başarı elde etti. Şirketin kurucuları milyarderler arasına girerken, bu parlak tablo şirketin kuruluş yıllarındaki zorlu mücadelelerini ve neredeyse batışın eşiğine gelişini gölgede bırakıyor.
Kuruluşun İlk Yıllarındaki Finansal Sıkıntılar
Cerebras Systems, kurulduktan üç yıl sonra, yani 2019'da, ayda yaklaşık 8 milyon dolar harcayarak ve bugüne dek yaklaşık 200 milyon doları buharlaştırarak ciddi bir finansal çıkmaza girmişti. Şirket, yarı iletken sektöründe kimsenin çözebileceğine inanmadığı teknik bir problemi aşmaya çalışıyordu. Kurucu CEO Andrew Feldman, o dönemi TechCrunch'a verdiği demeçte, her birkaç haftada bir yönetim kurulu toplantısına giderek başarısızlıkları ve artan harcamaları bildirmek zorunda kaldığını, ancak başka çaresi olmadığını belirtti. Zira çözülemeyen bir problem, şirketin sonu anlamına geliyordu.
Dev Çip Fikri ve Karşılaşılan Engeller
Cerebras'ın temel fikri, mikroişlemci sektörünün 50 yılı aşkın süredir daha hızlı ve ucuz işlemciler üretmek için transistörleri silikon gofretlere sıkıştırma ve gofretleri daha küçük parçalara ayırma yöntemine karşı, tüm bir gofretin tek bir dev, güçlü çip olarak kullanılmasını sağlamaktı. Bu fikir kağıt üzerinde basit görünse de, daha önce hiç kimse tarafından başarıyla uygulanmamıştı. Bu kadar çok mikroskobik elektronik bileşeni daha büyük ama yine de ince bir yüzeye entegre etmek, karmaşık mühendislik sorunlarını beraberinde getiriyordu.
Paketleme ve Soğutma
Cerebras, dev çip tasarımını ve TSMC tarafından üretimini gerçekleştirdikten sonra asıl büyük engelle karşılaştı: paketleme. Bu süreç, silikonun kendisi üretildikten sonra anakarta yapıştırılması, güç sağlanması, ısınma ve soğutma sorunlarının çözülmesi ve veri akışını sağlayacak boruların entegrasyonunu kapsıyordu. Cerebras'ın çiplerinin boyutları 58 kat daha büyük ve güç tüketimleri 40 kat daha fazlaydı. Bu durum, standart soğutucuların ve üretim ortaklarının bulunamamasına yol açtı. Yıllardır bu tür büyük ve yoğun çipler üretmeye çalışan mühendislik dehaları bile başarısız olmuştu. Cerebras ekibi, deneme yanılma yoluyla, sayısız çip ve büyük miktarda nakit parayı kaybederek bu sorunu çözmeye çalıştı.
Başarıya Giden Yol ve Önemli Anlar
Kapsamlı analizler ve yoğun çabalar sonucunda ekip, nihayet çipi soğutma ve veri akışını sağlama sorunlarını çözmeyi başardı. Bu süreçte, gofreti çatlatmadan bir karta sabitlemek için 40 vidayı aynı anda takabilen kendi makinelerini icat etmek zorunda kaldılar. Temmuz 2019'da, tüm bu çabaların meyvesini verdikleri anı kurucu CEO Andrew Feldman hala unutamıyor. Paketlenmiş çipin bilgisayara entegre edilip çalıştırıldığı o an, tüm kurucu ekibin laboratuvarda sessizce izlediği, mucizevi bir başarıya tanıklık ettikleri an oldu.
OpenAI ile İlişkiler ve Gelecek Vizyonu
Bu kritik başarı, Cerebras'ın kurucu ekibinin daha önce AMD'ye 334 milyon dolara sattığı SeaMicro adlı bulut sunucu şirketini kurmuş olmasının ardından geldi. Çipin çalıştığı gün, OpenAI'nin Cerebras'ı satın alma görüşmelerinin üzerinden yaklaşık iki yıl geçmişti. Bu görüşmeler, OpenAI kurucuları arasındaki anlaşmazlıklar nedeniyle başarısız olmuştu. Bugün OpenAI, Cerebras için hem bir müşteri hem de bir ortak konumunda. OpenAI, Cerebras'a yaklaşık 33 milyon hisse opsiyonu karşılığında 1 milyar dolar kredi sağladı. Bu hisselerin değeri, Cuma günkü kapanış fiyatıyla 9 milyar doları aşıyor. İlginç bir şekilde, Cerebras bu kredi anlaşması kapsamında OpenAI'nin belirli rakiplerine ürün satmama taahhüdünde bulundu. Feldman, bu kısıtlamanın geçici olduğunu ve OpenAI'ye kapasite sağlamayı amaçladığını belirtti. Cerebras, henüz birden fazla hızlı büyüyen model üreticisine hizmet verecek kadar büyümediğini, bu nedenle stratejik olarak belirli müşterilere odaklanarak ilerleyeceklerini ifade etti.
Uzman Analizi:
Cerebras Systems'ın halka arzıyla elde ettiği 60 milyar dolarlık değer, yapay zeka teknolojisinin finansal potansiyelini bir kez daha gözler önüne seriyor. Şirketin kuruluş yıllarındaki neredeyse batıştan bu denli büyük bir başarıya ulaşması, inovasyonun ve azmin önemini vurguluyor. Bu durum, benzer zorluklarla karşılaşan diğer teknoloji girişimleri için de ilham kaynağı olacaktır.