İstanbul Denizlerinde Palamut Bereketi ve Sıkı Denetimler Aralıksız Sürüyor

İstanbul'da 2026-2027 balıkçılık av sezonunun başlamasıyla birlikte denizlerde yaşanan olağanüstü bolluk, hem balıkçılarımızın yüzünü güldürdü hem de tezgahlardaki balık fiyatlarına olumlu yansıdı. Geçen yılın aynı dönemiyle kıyaslandığında palamut avcılığındaki rekor artış dikkat çekerken, İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ekipleri de su ürünleri kaynaklarının korunması adına denetimlerini aralıksız sürdürüyor. 1 Eylül ile 10 Kasım tarihleri arasındaki veriler, Türkiye'nin su ürünleri potansiyelinde İstanbul'un ne denli kritik bir konuma sahip olduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.

Metropolün 661 kilometrelik kıyı uzunluğu ve göçmen balıkların yılda iki kez geçiş yaptığı İstanbul Boğazı, kenti su ürünleri avcılığında stratejik bir üs haline getiriyor. Türkiye İstatistik Kurumu 2025 yılı verilerine göre, ülke genelinde avlanan yaklaşık 378 bin ton deniz balığı ve ürünlerinin 24 bin 800 tonu İstanbul ili sınırları içerisindeki avlak sahalarından elde edildi. Bu oran, İstanbul'un ulusal deniz ürünleri avcılığının yaklaşık yüzde 6,5'ini tek başına sırtladığını net bir şekilde kanıtlıyor.

İstanbul Boğazı Sularında Yaşanan Tarihi Palamut Artışı

Yeni av sezonunun açıldığı 1 Eylül tarihinden itibaren Karadeniz ve Marmara sularında balıkçılar adeta ağlarını dolduracak düzeyde bir bereketle karşılaştı. Geçen yıl 1 Eylül - 10 Kasım tarihleri arasında ilimizdeki karaya çıkış noktalarından sadece 75 ton palamut çıkarılırken, bu yıl aynı zaman zarfında bu miktar tam 8 bin 250 tona ulaştı. Yaşanan bu devasa artış, ekosistemin bu sezon ne denli cömert davrandığının en somut göstergesi olarak kayıtlara geçti.

İstanbul genelinde toplam 2 bin 50 kayıtlı balıkçı gemisi bulunurken, bu filonun 1842'si 12 metre ve altında, 130'u 12-30 metre arasında, 78'i ise 30 metre ve üzerinde boyuta sahip. Türkiye'nin balıkçılık filosunun yaklaşık yüzde 15'ini barındıran bu güçlü yapı, 14 bin 250'ye yakın ticari amaçlı avcılık belgesine sahip balıkçıyla birlikte gece gündüz demeden faaliyet yürütüyor. Denizlerin bu benzersiz bolluğu, diğer tarımsal ve hayvancılık ürünleriyle birlikte doğrudan tüketicilerin sofralarına akmış durumda.

Sezonun ilerleyen haftalarında lüferin de halihazırda mevsimine girmesiyle birlikte tezgahlardaki hareketliliğin artması bekleniyor. Uzmanlar, göç yolu üzerindeki bu zenginliğin sadece ekonomik bir değer olmadığını, aynı zamanda nesiller boyu aktarılması gereken ekolojik bir miras olduğunu sıkça vurguluyor. Balıkçılar ve yetkili kurumlar arasındaki koordinasyon, bu bereketin sürdürülebilir kılınması adına hayati bir köprü görevi görüyor.

7 Gün 24 Saat Esaslı Kapsamlı Su Ürünleri Denetimleri

İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü koordinesindeki ekipler, 1380 sayılı Su Ürünleri Kanunu kapsamında denizlerde, karaya çıkış noktalarında, nakil güzergahlarında, işleme tesislerinde ve satış yerlerinde denetimlerini aralıksız sürdürüyor. Yeni av sezonunun başladığı 1 Eylül tarihinden bu yana toplam 3 bin 340 denetim gerçekleştirilirken, mevzuata aykırılık tespit edilen durumlarda 15 idari işlem uygulanarak toplam 997 bin TL idari para cezası kesildi.

Yıl genelindeki tablo incelendiğinde ise denetimlerin boyutu daha net anlaşılıyor. 1 Ocak tarihinden bugüne kadar 12 bin 500'ü aşkın su ürünleri denetim faaliyeti icra eden ekipler, kurallara uymayan 188 işlemle ilgili 12,6 milyon liranın üzerinde cezai yaptırım uyguladı. Bu denetimler sırasında sadece av araçları değil, aynı zamanda avcılıkta boy tahdidine uyulup uyulmadığı ve dönem yasakları da titizlikle yerinde kontrol ediliyor.

Yetkililer, sucul canlıların ekosistemini korumanın ve onlara yılda en az bir kez üreme imkanı tanımanın vazgeçilmez bir kural olduğunun altını çiziyor. 2020 yılında yapılan etkin kanun değişiklikleriyle birlikte, kurallara aykırı avcılık yaptığı tespit edilen toplam 271 gemiye el konularak mülkiyeti kamuya geçirildi. Bu kararlı duruş, yasadışı avcılığın önlenmesinde en caydırıcı unsurların başında geliyor.

Hayalet Ağların Temizlenmesi ve Ekosistemin Korunması

Denizlerin ve iç suların geleceği açısından hayati önem taşıyan konulardan biri de terk edilmiş veya kaybedilmiş olan hayalet ağların sudan arındırılması çalışmalarıdır. İstanbul İl Tarım ve Orman Müdürlüğü bünyesindeki su ürünleri mühendisleri ve teknisyenler, 2015 yılından bu yana iç sular ve denizlerde toplam 6,2 milyon metrekareden fazla alanı titizlikle taradı.

Gerçekleştirilen bu kapsamlı tarama faaliyetleri sonucunda, deniz canlılarının ölüm tarlası haline gelen 1,3 milyon metrekaireye yakın hayalet ağ yaşam ortamlarından tamamen uzaklaştırıldı. Bu çalışmalar, deniz florasının ve faunasının tahrip olmasını engellerken, ekonomik türlerin popülasyonunun sağlıklı bir şekilde yenilenmesine de doğrudan katkı sunuyor. İç sular ve Marmara ile Karadeniz kıyılarındaki bu temizlik operasyonları yıl boyunca periyodik olarak devam ediyor.

Hayalet ağların bertaraf edilmesi sürecinde balıkçı kooperatiflerinin ve sivil toplum kuruluşlarının desteği de büyük bir rol oynuyor. Bilinçlendirme faaliyetleri sayesinde balıkçılar da artık kaybettikleri ekipmanları yetkili mercilere bildirerek bu ortak temizlik hareketine aktif bir şekilde destek veriyor. Böylece hem çevre bilinci artıyor hem de gelecek nesillere daha temiz ve verimli denizler bırakılıyor.

Balıkçılara Sağlanan Maddi Destekler ve Kayıt Altına Alınma Süreci

Sadece denetim ve koruma faaliyetleriyle sınırlı kalmayan devlet politikaları, aynı zamanda sektörün ekonomik olarak desteklenmesini de önceliklendiriyor. Geçmiş yıllarda özellikle müsilaj felaketinden derinlemesine etkilenen balıkçılara, faaliyetlerinin kayıt altına alınması ve desteklenmesi amacıyla önemli kaynaklar aktarıldı. Geçtiğimiz yıl bu kapsamda toplamda 25 milyon TL'nin üzerinde destekleme ödemesi balıkçıların hesaplarına yatırıldı.

Bu yıl da benzer bir yaklaşımla, İstanbul genelinde faaliyet gösteren 1400'ü aşkın balıkçıya mesleklerini etkin bir şekilde sürdürebilmeleri adına yaklaşık 14,5 milyon TL tutarında destekleme ödemesi yapıldı. Sağlanan bu maddi katkılar, balıkçıların modern donanımlara erişimini kolaylaştırırken, yasal avcılık standartlarına uyum sağlama motivasyonlarını da doğrudan artırıyor.

Balıkçılık sektörünün ekonomik istikrarı, küçük ölçekli kıyı balıkçılarının desteklenmesiyle doğrudan bağlantılıdır. Kayıt dışı avcılıkla mücadele edilirken, dürüst ve kurallara uyan balıkçıların ekonomik olarak desteklenmesi piyasadaki dengenin korunmasını sağlıyor. Bu dengeli yaklaşım, hem balıkçının rızkını güvence altına alıyor hem de tüketicinin güvenilir ve taze su ürünlerine erişimini garanti ediyor.

Gelecek Dönem Beklentileri ve Sürdürülebilir Balıkçılık Vizyonu

Önümüzdeki süreçte İstanbul'un su ürünleri potansiyelinin korunması ve geliştirilmesi adına atılacak adımlar, hem yerel yönetimlerin hem de merkezi bakanlığın ortak koordinasyonuyla planlanıyor. İstanbul Boğazı'nın sunduğu bu eşsiz göç yolunun ekolojik dengesi, iklim değişikliği ve deniz kirliliği gibi küresel tehditlere karşı da yakından izleniyor. Üniversiteler ve araştırma enstitüleriyle yürütülen ortak projeler, deniz suyu sıcaklıkları ve balık stoklarındaki değişimleri anlık olarak raporluyor.

Sürdürülebilir balıkçılık vizyonunun temelini oluşturan 7 gün 24 saat esasına dayalı denetimler, kış sezonu boyunca artan bir ivmeyle devam edecek. Balıkçıların av yasalarına ve boy limitlerine riayet etmesi, gelecek yıllardaki stokların devamlılığı açısından hayati bir eşik oluşturuyor. Tüketicilerin de satın alma süreçlerinde boy limitlerine dikkat etmesi, toplumsal bir bilinç hareketinin en önemli halkasını tamamlıyor.

Sonuç olarak, İstanbul'un hem Karadeniz hem de Marmara'ya açılan 661 kilometrelik kıyı şeridinde yaşanan bu palamut bereketi, doğru yönetilen denetim mekanizmaları ve kararlı devlet politikalarıyla birleştiğinde uzun vadeli bir kazanca dönüşüyor. Yetkililer, denizlerin cömertliğinin koruma bilinciyle harmanlanması gerektiğini her fırsatta vurgularken, önümüzdeki günlerde tezgahlardaki çeşitliliğin ve bolluğun artarak devam etmesi bekleniyor.